ANA SAYFA

İYOTLU TUZ KULLANIMI

    Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF) ve Sağlık Bakanlığı tarafından 1994 Yılı’nda başlatılan “iyot yetersizliği hastalıklarının önlenmesi ve tuzun iyotlanması programı” ile insan ve hayvanlarda normal büyüme ve gelişme ile beyin ve vücut işlevleri için mutlak gerekli bir element olan iyot tüketiminin artırılması ve sağlıklı nesillerin yetiştirilmesi hedef alınmıştır. Ülke genelinde bugüne kadar yapılan çalışmalar neticesinde iyotlu tuz kullanım oranı yüzde 70 seviyesine çıkartılmış olup, 2005 Yılı sonunda bu oranın yüzde 90’a çıkartılması hedeflenmektedir.

İyot yetersizliği, ülkemizdeki önemli halk sağlığı sorunlarından biridir. Sadece iyotlu tuz kullanarak önlenebilecek bu sorunun en olumsuz etkileri bebekler ve çocuklar üzerinde görülmekte, onları zeka geriliği ve okulda başarısızlık gibi risklerle karşı karşıya bırakmaktadır.

Çocukların temel haklarından biri sağlıklarının korunmasıdır. Bu yüzden Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF) ve Sağlık Bakanlığı tarafından 1994 yılında iyotlu tuz tüketimini arttırmak ve halkımızı bilinçlendirmek amacıyla bir çalışma başlatılmış, bu çalışmaya piyasa gözetimi ve denetimlerinden sorumlu olan Tarım ve Köyişleri Bakanlığı da gerek denetim, gerekse eğitim faaliyetleriyle destek olmaktadır.

İyot yetersizliğine bağlı hastalıkların önlenmesinde ve iyotlu tuz kullanım oranının istenilen düzeye ulaşmasında ailelerin göstereceği duyarlılık bu sağlık sorunun önlenmesine karşı atılmış en önemli adımlardan biri olacaktır.

UNUTMAYINIZ Kİ; İYOT YETERSİZLİĞİ ÖNLENEBİLİR ZEKA GERİLİĞİNİN EN TEMEL NEDENİDİR.

Gelişen dünyada ülke olarak yerimizi alabilmek için geleceğimizin güvencesi olan çocuklarımızın zeka, öğrenme başarısı gibi sorunlara maruz kalmasını hep birlikte önleyerek önemli mesafeler kaydedebiliriz.

• İyot, insan ve hayvanlarda normal büyüme ve gelişme ile beyin ve vücut işlevleri için mutlak gerekli bir elementtir.

• İyot yetersizliği çocukta öğrenme güçlüklerine yol açmakta ve bu maddenin biraz eksik olması durumunda bile zihinsel gelişimde 13,5 puanlık bir gerileme ortaya çıkmaktadır.

• İnsan bedeni iyot depolayamadığından, bu maddenin az miktarlarda ama düzenli olarak alınması gerekir.

• İnsanlar, özellikle de ana rahmindeki cenin ve küçük çocuklar, tiroit hormonlarının gelişimi için iyoda gereksinim duyarlar.

• Yetersiz iyot alımı bir çok hastalığa ve sağlık sorununa neden olmaktadır. İyot yetersizliği hastalıklarının başında, en çok bilinen ve görülebilen GUATR gelmektedir. Guatr her yaş grubunda önemli bir hastalıktır. İyot yetersizliği hastalıklarından en ciddi olan, bilinmeyen ve gözle görülemeyen sorun ise BEYİN ÖZÜRÜ ve ZEKA geriliğidir.

         İyot Eksikliğinde Meydana Gelebilecek Sağlık Sorunları

             Anne Karnında ve Bebeklikte:

• Düşük

• Ölü doğum

• Bebek ölümü

• Sağırlık

• Dilsizlik

• Cücelik

• Zeka geriliği

Çocukluk ve Gençlikte

• Guatr

• Kısa boyluluk

• Zihnin yetersiz çalışması

• Öğrenme yetersizliği

• Algılama ve öğrenmede yetersizlik

Yetişkinlerde

• Guatr

• Verim düşüklüğü

• Tiroid kanser riskinde artmadır.

Ülkemizde en son 2002-2003 yıllarında okul çağı çocuklarında yapılan araştırmaların sonuçlarına göre;

• Her 100 çocuktan yaklaşık 30'unda Guatr sorunu olduğu,
• İdrardaki iyotlarının yeterli olup olmadığına bakıldığında 100µg/L (mikrogram/litre) olması gereken idrar iyot miktarı yerine 53µg/L olduğu bulunmuştur. Bu durum ülkemizde özellikle okul çağı çocuklarında iyot yetersizliğinin ciddi boyutlarda olduğunun net kanıtıdır.

Bireylerin  Almaları  Gereken  Günlük  İyot  Miktarları (mikrogram/gün)

İyot  Hangi  Kaynaklardan  Sağlanabilir ?

• İyot yenilen gıdalardan ve içilen sulardan alınır.
• İyot, deniz ürünlerinde (balık, yosun gibi), toprakta yeterli miktarda iyot bulunduğunda et, süt, yumurta ile tahıllarda ve diğer gıdalarda bulunmaktadır.

Ülkemizde toprak erozyonu, sel baskınları v.b. nedenlerle su ve toprakta iyot yeterince bulunmamaktadır.Dolayısıyla da toprakta yetişen besinlerden de vücudun ihtiyacı olan iyot alınamamaktadır.

Bu konuda üniversitelerimizin yıllar içinde yaptığı araştırma sonuçlarına bakıldığında;

1968 , 1970, 1979 ve 1980 yıllarında gıda ve içme sularında iyotun yetersiz olduğu görülmektedir.

Bu nedenle bireylerin günlük iyot ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunların çözümü için tuzun iyotla zenginleştirilmesi yoluna gidilmiştir. Herkesin kullandığı sofra tuzuna bir miktar iyot katılması ve bu yolla vücudun ihtiyacı olan iyotun alınmasıyla; ülkemiz çocuklarını tehdit eden iyot yetersizliğine bağlı hastalıklar, yetersiz gelişme gibi sorunların önlenmesi sağlanacaktır.

 LÜTFEN DİKKAT !!!

• Evinize aldığınız tuzun iyotlu olmasına dikkat ediniz.
• Satın aldığınız iyotlu tuzunuzun iyot içeriğinin korunması için tuzu;
  • Koyu renkli ve kapaklı kavanozlarda koruyunuz.
  • Serin ve kuru yerde saklayınız.
  • Güneş ışığından uzak tutunuz.
  • Eğer tuzunuzu kendi torbasında saklayacaksanız naylon torbanın ağzını mutlaka kapalı tutunuz.

                                                                                                                    ARDAHAN TARIM İL MÜDÜRLÜĞÜ