İLİMİZDE İLK KEZ EKİMİ YAPILAN,
DOĞU 88 GÜZLÜK BUĞDAY ÇEŞİDİ VE YEM BİTKİSİ TRİTİKALE,
YAPILAN TARLA GÜNÜNDE TANITILDI
Tarla gününden ve çalışmalarımızdan görüntüler için tıklayınız >> >>
İl Müdürlüğümüz Çiftçi Eğitim ve Yayım Faaliyetleri çerçevesinde demonstrasyon amaçlı 2003 güz döneminde ekim yapılan Triticale çeşidi 04.08.2004 tarihinde yapılan Tarla günü ile Çiftçilerimize tanıtıldı.
İlimiz Doğu Anadolu bölgesinin en soğuk illeri arasında, genelde karasal iklimin hakim olduğu kışları soğuk ve kar yağışlı, yazları kısa ve serindir. İlin genel yapısı gibi tarımsal arazilerinde yüksek oluşu, tarımda ürün çeşitliliğini sınırlandırmaktadır.
İlimiz nüfusunun %70,30 u kırsal alanda yaşamakta ve çalışan nüfusun % 77,78’i tarım sektöründe istihdam edilmekte olduğundan tarım ve hayvancılık İl ekonomisinde en ön plandadır.
İlin toplam yüz ölçümü 484.200 hektar olup; bunun 84.250,8 ha’ı tarım arazisidir. Ekilebilir tarım arazisi içinde en fazla tarla bitkileri yetiştirilmektedir. Tarla bitkileri ekim alanı içinde % 78,22 lik oranla hububat tarımı yapılmakta, hububat ekim alanlarının 26.808 hektarında buğday, 41.050 hektarında arpa, 1.225 hektarında çavdar, 59 hektarında Yulaf, 2,296 hektarında korunga, 3,345 hektarında fiğ yetiştiriciliği yapılmaktadır.
Yazlık olarak yetiştirilen Kirik, Aşure, Tir gibi yerli buğday çeşitleri 150 kg/da , Arpa çeşitleri ise 135 kg/da verim vermekte olup, verim potansiyeli oldukça düşüktür.
Bölgemiz çiftçilerinin geleneksel metotlar ile yaptıkları üretim, girdi fiyatlarının dahi karşılayamayacak durumdadır. Birim alandan elde edilecek gelirin 2-3 kat artması halinde girdi fiyatları problem olmaktan çıkacaktır.
Tarımda verimliliğin artması öncelikle yüksek verim potansiyeline sahip çeşitlerin kullanılmasına bağlıdır.
Bu amaçla Doğu Anadolu Tarımsal Araştırma Enstitüsünden sağlanan güzlük Doğu 88 Buğday, Triticale ve Macar Fiği çeşitleri ile 2003 yılı güz döneminde İl Müdürlüğümüz tarafından demonstrasyon çalışmaları yapılmıştır.
Doğu 88 güzlük buğday çeşidi ile demonstrasyon çalışması;
2003 Eylül ayında Merkez Çamlıçatak Köyünde 8 Dekarlık alanda mibzerle ekimi yapılan çeşit, kışa girmeden çimlenmiş ve kışı kar altında geçiren bitki İlkbaharda yapılan kontrollerde kış soğuklarından zarar görmediği tespit edilmiştir. Vejetatif aksam gelişimini tamamlayan bu bitki, 15 Haziran 2004 tarihinde başak bağlamaya başlamış ve yerli çeşitler olan Kirik, Tir, Aşure çeşitlerine göre hem sap aksamı hem de başak aksamının üstün oluğu tespit edilmiştir.
Triticale demonstrasyon çalışması;
2003 yılı Eylül döneminde Merkez tepeler köyünde 6 dekarlık alanda Mibzerle ekimi yapılan çeşit kışa girmeden çimlenmiş ve kışı kar altında geçiren bitki, ilkbaharda yapılan kontrollerde kış soğuklarından zarar görmemiştir. Vejetatif aksam gelişimini tamamlayan bu çeşit, 15 haziran 2004 tarihinde başak bağlamaya başlamıştır. Bitki; 110-120 cm boyda ,sap kısmının kalın yatmaya dayanıklı, başak yapısının dolgun ve bölgemizde yetiştirilen buğday ve arpaya göre verim potansiyelinin yüksek olduğu tespit edilmiştir.
Buğday x Çavdar melezi yemlik bir bitki olan Triticale; soğuk, asitli, tuzlu topraklarda yetişebilme özelliği ile arpa ve buğdayın verimli yetişmediği tarla koşullarında yüksek verim potansiyeline sahiptir. Problemli alanlarda buğday, arpa 200- 250 kg /da tane verimi olurken Triticale'de 400-600 kg/da arasında tane verimi olmaktadır. Bitki boyu yetişme koşullarına göre 110-120 cm, başak rengi açık sarıdan kahverengiye kadar değişmektedir. Hazmolabilir protein ve lisin miktarı ve tanedeki ham protein oranı buğday ve arpaya göre yüksektir. Kış ve kurak şartlara toleransı iyi; demir , çinko, molibden gibi mikro besin maddeleri noksanlığına karşı buğday ve arpaya göre daha toleranslı, yaprak hastalıklarına tarla şartlarında toleranslı, erken hasat olumuna gelir, dane dökmez harman olma kabiliyeti iyidir. Hayvan yemi olarak dane ve kaba yem üretiminde büyük potansiyele sahiptir. Her tür toprak koşullarında yetişmektedir. Yüksek yaylalarda ve kıraç koşullarda buğday ve arpaya göre daha verimlidir. Hayvan besiciliğinde besin değeri yüksek bir yem bitkisi olup,silaj yapımında da kullanılabilmektedir. Ülkemizde yetiştiriciliği her geçen gün artmaktadır.
Bütün bu özellikleri ile bölgemizde yetiştiriciliği yapılan ve diğer çeşitlere göre üstün vasıfları olan Triticale, yapılan Tarla Gününde çiftçilerimizin ilgisini çekmiştir.
Tarla gününden ve çalışmalarımızdan görüntüler için tıklayınız >> >>
******
İLİMİZDE DEMONSTRASYON (gösterim-deneme) ÇALIŞMALARINDAN OLUMLU SONUÇLAR ALINAN
TRİTİKALE YEMLİK BİTKİSİ, 1300 Da.'LIK ALANDA EKİMİ YAPILDI
İl Müdürlüğümüz Çiftçi Etim ve Yayım faaliyetleri çerçevesinde yapılan çalışmalar sonucu ilimizde yetiştiriciliği verimli olduğu tespit edilen Triticale yem bitkisi tohumlukları İl Müdürlüğümüz tarafından getirtilerek teknik elemanlar kontrolünde 40 çiftçimize ait 1300 dekarlık alanda ekimleri yaptırılmıştır.
Bölgemiz çiftçilerinin geleneksel metotlarla ve yerli çeşitlerle yaptıkları ürerim girdi fiyatlarını dahi karşılamayacak durumdadır. Yerel buğday çeşitleri 140 kğ/da. arpa çeşitleri ise 130kğ/da. verim vermektedir
Tarımda verimliliği artırmak bölgemiz için geliştirilen yüksek verimli potansiyele sahip çeşitlerin kullanılmasına bağlıdır. Bu amaçla 2003 yılı güz döneminde ilimizde demonstrasyon amaçlı ekimi yapılan Triticale yem bitkisinin yapılan tarla kontrolleri ve hasat döneminde verim potansiyelinin ölçülmesi sonucu, bitkinin bölgemiz iklim şartlarına adaptasyon kabiliyetinin yüksek olduğu, dane veriminin 300 kğ/da. ve yerel çeşitlere göre verimliliğinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.
Buğday x çavdar melezi yemlik
bir bitki olan Triticale soğuk asitli tuzlu topraklarda yetişebilme özelliği ile
arpa ve buğdayın verimli yetişemediği tarla koşullarında yüksek verim
potansiyeline sahiptir, kış ve kurak şartlara toleranslı dane dökmemesi, harman
kabiliyetinin iyi olması , her türlü toprak koşullarında yetişebilme, yüksek
yaylalarda ve kıraç koşullarda buğday ve arpaya göre daha verimli olma gibi bir
çok önemli özelliği vardır. Hayvan yemi olarak kullanılan Triticale’nin yeşil ve
kuru ot ile dane verimi oldukça iyidir. Danede ki protein oranı %10 ila 16
arasında olup buğday ve arpaya göre yüksektir. Ayrıca son yıllarda kaliteli
buğday unu ile de karıştırılarak kek, pasta ,ekmek ve makarna yapımında
kullanılmaktadır.
Bütün bu özellikler ve ilimizde yaptığımız tespitler neticesinde bölgemizde yetiştiriciliği yapılan yerel çeşitlere göre üstün özellikleri olan Triticale bitkisi, 04.08.2004 tarihinde yapılan tarla günü ile çiftçilerimize tanıtılmıştır. Ürün hakkında bilgilendirilen çiftçilerden beklenmedik bir tohumluk talebi olmuştur.
Tohumluk ücreti çiftçiler tarafından karşılanmak üzere İl Müdürlüğümüz tarafından Çorum Tarım İl Müdürlüğünden getirtilen 25900 kğ Triticale tohumluğu İl genelinde 40 çiftçiye ait yaklaşık 1300 dekarlık alanda İl Müdürlüğümüz tarım aletleri kullanılarak ve teknik elemanlarımız tarafından toprak işlemeden ekim yöntemlerine kadar kontrollü olarak mibzerle ekimleri yaptırılmıştır. Ayrıca ekim yapan çiftçilerimiz Yem Bitkileri Destekleme Projesinden faydalandırılacaklardır.
Hayvancılığımızın önemli sorunlarından birisi olan yem sorununun çözümlenmesinde ilimizde ilk defa güzlük olarak ekimi yapılan Triticale yem bitkisi gerek kaba gerekse kesif yem olarak önemli bir boşluğu dolduracaktır.
Fevzi KARAKOÇ
Tarım İl Müdürü